Syn ma 15 lat i pyta, czy może kupić akcje za pieniądze z urodzin? Sprawdziłem, jak to wygląda. Krótko: konto XTB Young dla 14-latków działa na razie w Rumunii, a do Polski ma trafić za kilka miesięcy. Rachunek dziecka jest tam subkontem rodzica, który wpłaca, wypłaca i widzi każdą transakcję.
Czego potrzebujesz, zanim usługa trafi do Polski
XTB Young pozwala inwestować na prawdziwym rynku osobom, które ukończyły 14 lat. Wystartował pilotażowo w Rumunii, a XTB zapowiedziało, że następnym rynkiem będzie Polska, „w ciągu kilku miesięcy”. Polskie warunki nie są jeszcze znane, więc poniżej opieram się na parametrach z Rumunii.
- Własne konto rodzica u brokera. Rachunek nastolatka jest technicznie przypisany do konta dorosłego i bez niego nie działa.
- Dziecko w wieku 14–17 lat. Do tej grupy kierowana jest usługa.
- Plan wpłat. W Rumunii roczny limit zasileń wynosi 15 000 lei, czyli ok. 12 300 zł.
- Czas na rozmowę. Rodzic dostaje powiadomienia o każdej otwartej i zamkniętej przez dziecko pozycji, więc warto wcześniej ustalić zasady.
Jeśli dziecko jest już pełnoletnie, nie trzeba czekać. PKO BP prowadzi rachunek dla ucznia i studenta dla osób pełnoletnich, które nie ukończyły 25 lat i mają ważną legitymację. Konto otwiera się wyłącznie osobiście w Punkcie Obsługi Klienta, z dowodem osobistym, legitymacją i adresem urzędu skarbowego. Biuro maklerskie mBanku ma ofertę dla osób poniżej 26 lat.
Jak ma działać konto nastolatka
To nie jest instrukcja do wykonania dziś w Polsce, tylko przewidywany przebieg na podstawie wersji rumuńskiej. Szczegóły w Polsce mogą się różnić.
- Konto rodzica jest podstawą. Rachunek dziecka podpina się pod konto dorosłego, więc to ono musi istnieć jako pierwsze.
- Limit trzech rachunków. Jeden dorosły klient może otworzyć maksymalnie trzy rachunki dla swoich podopiecznych.
- Pieniądze tylko przez rodzica. Wyłącznie rodzic ma prawo wpłacać, wypłacać i transferować środki. Nastolatek nie wypłaci ich na własną rękę.
- Co wolno kupić. Młodzież ma dostęp do akcji, także ułamkowych, funduszy ETF i Planów Inwestycyjnych. Kontrakty CFD z dźwignią są całkowicie zablokowane.
- Kontrola w czasie rzeczywistym. Rodzic widzi każde subkonto na bieżąco, dostaje powiadomienia o pozycjach dziecka i może w dowolnym momencie zablokować jego inwestycję.
Przy rachunkach dla pełnoletnich, jak w mBanku, przed aktywacją wypełnia się ankietę MIFID. Pokazuje ona, czy usługa pasuje do wiedzy i doświadczenia klienta.
Czego nie robić na start
Nie traktuj konta jak zabawki do szybkiego zarobku. Broker sam podkreśla, że rachunki młodzieżowe mają budować długoterminowe nawyki. Inwestowanie zawsze wiąże się z ryzykiem straty przynajmniej części pieniędzy i dziecko powinno to usłyszeć, zanim kliknie „kup”.
Nie zakładaj też, że nastolatek wie, co kupuje. Według badania „Poziom wiedzy finansowej Polaków 2025” 67% obywateli nie potrafi wyjaśnić, czym są akcje, a 91% nie wie, czym są fundusze ETF. Sam zacząłbym od wspólnego przejrzenia jednej spółki i jednego ETF-u.
Nie odkładaj też pytań o podatek od zysków. Gdy usługa ruszy w Polsce, zapytaj brokera, kto i jak rozlicza dochód z subkonta dziecka.
