Twoja mama skończyła 60 lat, wychowała czwórkę dzieci i nie ma stażu pracy? Nie zostaje z niczym. Świadczenie „Mama 4+” wypłaca do 1978,49 zł brutto miesięcznie, czyli tyle, ile wynosi minimalna emerytura, nawet bez jednego dnia stażu. Jeśli ma niską emeryturę, dostaje różnicę.
Ile wyniesie dopłata? Przeliczyłem trzy sytuacje
Zasada jest prosta: „Mama 4+” uzupełnia to, co kobieta już dostaje, do poziomu emerytury minimalnej. Od 1 marca 2026 roku ten próg wynosi 1978,49 zł brutto. Usiadłem z kalkulatorem i rozpisałem najczęstsze przypadki.
- Brak emerytury (0 zł). Kobieta nigdy nie odprowadzała składek do ZUS. Dostaje całe świadczenie, czyli 1978,49 zł brutto.
- Emerytura groszowa. Kilka tygodni czy miesięcy pracy daje świadczenie rzędu kilku lub kilkunastu złotych, a czasem liczone w groszach. Dopłata to prawie cała kwota, bo pomniejsza się ją tylko o te drobne.
- Emerytura 1078,49 zł. Do progu brakuje 900 zł i dokładnie tyle wynosi dodatek.
W każdym z tych przypadków łączna kwota na koniec jest taka sama: 1978,49 zł brutto. Świadczenie ma charakter uzupełniający, więc nie dokłada niczego ponad minimum. Gdy własna emerytura sięga już tego poziomu, nie ma czego uzupełniać.
To nie jest minimalna emerytura, choć kwota jest ta sama
Łatwo pomylić te dwa świadczenia, bo wypłacają tyle samo. Minimalna emerytura wynika z art. 87 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Kobieta musi mieć co najmniej 20 lat okresów składkowych i nieskładkowych, a mężczyzna 25. Wtedy ZUS podnosi świadczenie wyliczone z kapitału do 1978,49 zł brutto.
„Mama 4+” działa odwrotnie. Liczy się nie staż, tylko wychowanie co najmniej czworga dzieci i ukończone 60 lat. To furtka dla kobiet, które przez lata zajmowały się domem i nie zebrały wymaganych 20 lat. Sam długo byłem pewien, że bez stażu nie należy się żadne świadczenie, a tu przepisy przewidują wyraźny wyjątek.
Zasiłek stały z OPS: kiedy to lepsza droga?
Osoby bez wypracowanej emerytury mają jeszcze jedną opcję, czyli zasiłek stały z powodu wieku. Wniosek składa się w ośrodku pomocy społecznej. Zasiłek przysługuje kobietom po 60. roku życia i mężczyznom po 65. roku życia, ale tylko wtedy, gdy spełniają kryterium dochodowe.
To istotna różnica. Zasiłek z OPS jest pomocą społeczną i zależy od dochodu, a nie od liczby dzieci. Mogą się o niego starać na przykład mężczyźni bez stażu albo kobiety, które wychowały mniej niż czworo dzieci. Jest też świadczenie przyznawane przez Prezesa ZUS lub Prezesa Rady Ministrów, ale ma charakter uznaniowy i dotyczy sytuacji, których przepisy nie przewidują.
Jak się za to zabrać i kiedy dostaje je ojciec
- Sprawdź wiek: świadczenie jest przeznaczone dla kobiet po 60. roku życia.
- Upewnij się, że matka wychowała co najmniej czworo dzieci.
- Ustal wysokość obecnej emerytury, jeśli jakaś jest. Od niej zależy, ile wyniesie dopłata.
- Odejmij tę kwotę od 1978,49 zł brutto. Wynik pokazuje, ile może wynieść dodatek.
W wyjątkowych sytuacjach świadczenie przysługuje również ojcu. To nie jest reguła, ale ojciec, który wychował czworo dzieci, nie powinien z góry zakładać, że ta możliwość go nie dotyczy.
