Wichura przeszła nad cmentarzem, a na płycie twojego grobu leży gruby konar? Zanim zadzwonisz do kamieniarza, przyjrzyj się drzewu. Jeśli było spróchniałe albo chore, a zarządca cmentarza o nie nie zadbał, naprawę może pokryć jego ubezpieczenie OC. Własna polisa na nagrobek nie jest do tego potrzebna.
Najpierw zdjęcia, potem sprzątanie
Pierwszy odruch to zdjąć gałąź i pozbierać potłuczone znicze. Wstrzymaj się z tym kilka minut. Gdy dochodzisz odszkodowania, liczy się to, jak miejsce wyglądało tuż po zdarzeniu, a nie po porządkach.
Co warto uwiecznić telefonem:
- Uszkodzenia z bliska, czyli pęknięcia płyty, odłupane narożniki, przewrócony krzyż czy tablicę.
- Szerszy kadr, czyli nagrobek razem z konarem i drzewem, z którego spadł, żeby było widać, skąd przyszła szkoda.
- Miejsce złamania, czyli koniec konaru i ślad na pniu, bo tam najlepiej widać, czy drewno było zdrowe.
- Krótki film, bo obejście grobu dookoła pokazuje skalę zniszczeń lepiej niż kilka pojedynczych ujęć.
Jeśli ktoś widział, jak konar spadał, albo wcześniej zwracał uwagę na stan drzewa, poproś go o krótkie pisemne oświadczenie i numer telefonu. Eksperci z Biura Rzecznika Finansowego wymieniają relacje świadków obok zdjęć i nagrań jako dowody, które warto zebrać.
Czy wichura zwalnia zarządcę z odpowiedzialności?
Nie z automatu. Jak podkreślają specjaliści Rzecznika Finansowego, sam fakt, że gałąź złamała się podczas burzy, nie przesądza, kto odpowiada za szkodę. Liczy się to, czy drzewo było chore lub spróchniałe, czy jego stan zdradzał zagrożenie i czy ten, kto odpowiada za teren, właściwie o nie dbał.
Ja w takiej sytuacji patrzę na trzy rzeczy. Czy w miejscu złamania drewno jest ciemne, kruche albo puste w środku. Czy na drzewie wiszą inne suche gałęzie. I czy ktoś wcześniej zgłaszał zarządcy, że drzewo wygląda źle. Zdrowy konar wyrwany przez huragan to inna sytuacja niż próchno, które czekało tylko na mocniejszy podmuch.
Do kogo napisać o pieniądze
Roszczenie kierujesz do podmiotu, który odpowiada za utrzymanie drzew. Najczęściej to zarządca cmentarza, czyli gmina, parafia albo gmina wyznaniowa. Bywa jednak, że pielęgnację drzew powierzono komuś innemu, i wtedy to on odpowiada. Jeśli ten podmiot ma ubezpieczenie OC, możesz zwrócić się bezpośrednio do jego ubezpieczyciela.
Do pisma dołącz zdjęcia, nagrania i oświadczenia świadków. Ta sama ścieżka działa, gdy twój grób uszkodzi przewrócony sąsiedni pomnik albo fragment ogrodzenia. Wtedy odpowiedzialność może spaść na zarządcę, właściciela sąsiedniego nagrobka albo inny podmiot, jeśli da się wykazać jego zaniedbanie.
Kiedy przydaje się własna polisa?
Gdy drzewo było zdrowe albo nie da się wskazać winnego, pomoże ubezpieczenie nagrobka. Najwygodniej dokupić je do polisy na dom, mieszkanie lub gospodarstwo rolne. Niektóre towarzystwa sprzedają też osobne ubezpieczenie grobu. Jest dobrowolne i ani gmina, ani parafia nie może wymagać jego zakupu.
Ubezpieczyciele zwykle ustalają limit wypłaty, np. do 20 tys. zł. Sumę ubezpieczenia podajesz sam i powinna ona odpowiadać realnemu kosztowi odtworzenia nagrobka. Przy cennym, zabytkowym pomniku lepiej najpierw zamówić wycenę u rzeczoznawcy.
Standardowo polisa działa przy huraganie, deszczu nawalnym, uderzeniu pioruna, upadku drzew i masztów, pożarze, powodzi, trzęsieniu ziemi oraz uderzeniu pojazdu. Zwykle obejmuje też kradzież i dewastację. Aleksander Daszewski z Biura Rzecznika Finansowego radzi dopytać, czy w ochronie mieszczą się szkody od zwierząt, np. dzików, które coraz częściej pojawiają się na cmentarzach.
Szkodę zgłoś ubezpieczycielowi jak najszybciej, zgodnie z procedurą z umowy. Przy dewastacji dołącz potwierdzenie zgłoszenia na policję, jeśli je masz.
Czego polisa na grób nie pokryje
Przed podpisaniem umowy przeczytaj wyłączenia. Najczęściej ubezpieczyciele nie płacą za:
- osuwanie i zapadanie się ziemi,
- zabrudzenia woskiem, sadzą lub dymem,
- skutki naturalnego starzenia się materiału,
- kradzież wieńców, zniczy i innych ozdób, które nie są trwale przymocowane do nagrobka,
- szkody wyrządzone przez firmy pracujące na cmentarzu, np. kamieniarzy czy zakłady pogrzebowe.
